İdari Yargı Hakimliği Kurs Programı

İdari Hâkimlik Nedir? Maaşı, Kimler İdari Hâkim Olabilir? İdari Hâkimlik Sınavının Zorluğu Nasıldır? Başvuru Şartları Nelerdir?

Kimler İdari Hâkim Olabilir?
İdari hâkimlik; bir İİBF/SBF'linin mezun olduktan sonra yapabileceği en ciddi ve prestijli görevlerin başında gelir. Kaldı ki Hukuk Fakültesi mezunları arasında da özellikle tercihini İdari Yargı'dan yana kullanan arkadaşlarımız çok. Bunların sebeplerini ve mesleğin diğer ayrıcalık ve özellikleri ile sizlerin kafasındaki hemen tüm soru işaretlerine yanıt vermeye gayret eden bir çalışma bu. Öncelikle idari hâkimlik sınavı kısmından başlayalım. Arkadaşlar İdari Yargı Hâkimliği Adaylığı sınavı ÖSYM tarafından test usulünde gerçekleştirilmektedir. Bu yazılı aşamanın ardından da BAKANLIĞIN yapacağı SÖZLÜ aşama ile mesleğe giriş gerçekleşmektedir. Şimdi öncelikle bu aşamaları inceleyelim;

YAZILI SINAV;
ÖSYM tarafından yapılan yazılı sınav aşağıdaki konulardan belirtilen soru sayıları ile gerçekleştirilmektedir;

  • Anayasa Hukuku(7)

  • İdare Hukuku(7)

  • İYUK(7)

  • Ceza Hukuku(7) (Genel: İlk 72 Md.)

  • Medeni Hukuk(7)

  • Medeni Usul Hukuku(7)

  • Borçlar Hukuku(7) (Genel: İlk 206 Md.)

  • Vergi Usul Hukuku(7)

  • Vergi Hukuku(7)

  • İktisat-Maliye(7)

  • Genel Kültür(Tarih-Vatandaşlık)

  • Genel Yetenek (Türkçe-Matematik) (Sayısal Sözel Mantık YOK!) (TOPLAM 30) olmak üzere 100 sorudan oluşmaktadır.

Bu 100 soru oturumlar halinde adaylara yöneltilmektedir. Anayasa, İdare, Medeni Usul, Medeni ve İYUK; ADLİ YARGI adayları ile ortak alan(35 SORU), geri kalanlar Alan bilgisi(35 SORU) soruları ise İDARİ YARGI alanı olarak yöneltilmektedir.

Yazılı sınavda başarılı sayılmak için; alınacak aday sayısının 3 katı kadar aday içinde bulunmak gerekmektedir. 70 barajı İdari Yargı’yı çok alakadar etmemektedir. Çünkü adli gibi 70 alanın geçebildiği bir sınav değildir. 85 civarında puana ihtiyacınız olacak, yönergemize bakıp çalışmalarınızı ona göre yönlendirmelisiniz ve iyi hazırlanmalısınız.

Tüm bu alanlara nasıl, hangi kaynaklardan ve ne şekilde çalışılabileceğine dair yönergemiz EKTEDİR; inceleyebilirsiniz.

Şimdi kafanızı kurcalayan iki önemli konu ve kıstasa değinelim;
%20'lik KOTA; Arkadaşlar bu kota İİBF/SBF mezunları için, Yazılı sınav aşamasında bir şey ifade etmemektedir. Yani Yazılı sınavı öngörülen aday sayısı kadar İİBF'li bile kazanabilir ki ağırlığın bu biçimde gerçekleştiği yıllar olmuştur. Ancak MÜLAKAT esnasında kanuna göre Alınacak aday sayısının 'AZAMİ' %20'si mesleğe girebilmektedir. Yani 200 kişilik bir alımda; Mülakatta EN FAZLA 40 İİBF/SBF'li aday mesleğe adım atabilmektedir. Bu kota genellikle doldurulur. Zaten alınmıyor, dolmuyor sizden kimseyi almıyorlar falan gibi moralinizi bozacak cümlelere kulak asmayınız. Son bir kaç alıma dair rakamların evrakını görmüş biri olarak söylüyorum bunu. O yüzden çalışmalarınız bu sebeple sekteye uğramasın.

İkinci bir husus ise "YETERİNCE HUKUK DERSİ ALMIŞ OLMAK"; Bu hususta ise benim gördüğüm sadece 1-2 temel dersi almış olan EKONOMETRİ mezunu sınava da mesleğe de girmiş olan kardeşlerimiz var. O yüzden müsterih olun. Kaldı ki Sınava başvuru yaptıktan sonra zaten bakanlığın sitesinde sınava girip giremeyeceğinize dair bir duyuru ve sorgulama ekranı yayımlanacak. Yani kör bir şekilde sınav günü öğrenmeyeceksiniz bu durumu. Tek öngörüm İİBF denkliği verilmiş olan İSTATİSTİK vb. bölümlerin bu süzgeçte takılma ihtimali. Bunun haricinde herkes sınava girebilecektir. Aksi bir örneğe rastlamadık bugüne dek.

SINAVA BAŞVURU;
Bu kısım da biraz karmaşık görünüyor ancak sadece biraz kırtasiyeciliği bol bir kısım. Sınava başvururken 'Transkript, Diploma ve Başvuru formu ve de ÖSYM'ye başvurunuza dair evrakı' yanınızda bulundurarak bakanlığa teslim etmeniz gerekmektedir. Bu kısmı yorucu ancak zor değil.

SÖZLÜ MÜLAKAT AŞAMASI;
Arkadaşlar mülakat BAKANLIK tarafından yapılmaktadır. Dediğimiz gibi 3 katı aday içerisinde yer alan kişilerden maksimum %20 İİBF'li ve %80 Hukuk Mezunu adaylar arasında 70+ mülakat puanı ile başarılı olan adaylar mesleğe girmeye hak kazanacaklar.

EĞİTİM-STAJ Aşaması;
Arkadaşlar idari hâkimlik mesleğine atamanız ADAY olarak gerçekleştirildikten sonra sizi zorlu ve tempolu bir STAJ Aşaması beklemektedir.

İdari Hâkimlik Stajı şu silsile ile gerçekleştirilmektedir;

  • 3,5 Ay Mahkeme Stajı; İdare Mahkemelerinde bulunarak işin yürüyüşünü, mesleğin ince noktalarını pratik ederek öğrenmeye başladığını aşamadır.

  • 1.5 Ay Hazırlık Eğitimi; Türkiye Adalet Akademisi'nde eğitim aldığını süreçtir. Ağır bir mevzuat eğitiminden geçersiniz.

  • 3 Ay DANIŞTAY; İdari Yargı'nın son mercii olan Danıştay’da bulunarak yine işleyişin son olarak geldiği noktayı, oradaki yaklaşımı bir nebze de Yüksek Yargı'da nasıl davranacağınızı öğreneceğiniz noktadır.

  • 1.5 Ay Mahkeme Stajı; Bu kez adres Vergi Mahkemeleri'dir. İdari Yargı Hâkimlerinin diğer bir çalışma alanı olan Vergi Yargılamasına dair bilgileri öğreneceğiniz yerdir.

  • 15 Gün Valilik; İdari-Mülki Usulleri öğreneceğiniz kısa bir staj dönemidir.

  • 4 Ay SON EĞİTİM; Stajın son aşaması Türkiye Adalet Akademisi'nde sınav öncesi son virajdır.

Bunun sonunda sizi bir; EĞİTİM SONU SINAVI beklemektedir. Bu Sınav eğitimin bitiminden itibaren en az 15 Gün sonra, Bakanlığın oluşturacağı Sınav Kurulunca yapılır. Sınav yazılı usulde yapılır ve başarılı olmak için en az 70 puan almak gereklidir. Sınavda başarısız olan adaylar için, 2 AY içerisinde aynı usullerle Ek Sınav yapılmaktadır. Bunda da başarısız olursanız, Bakanlıkta Genel İdari Hizmetleri sınıfında memur olarak istihdam edilirsiniz.

Mesleğe Atanma ve Görev Yerleri;
Staj ve Sınavları başarı ile tamamlayan adaylar Artık İDARİ YARGI HÂKİMİ olarak atanırlar. Bu atamalarda yine bölge esası dikkate alınır ve haliyle zorunlu hizmet olarak son bölgelerden hizmete başlanır. Bu mesleğin şöyle bir avantajı vardır. Her ilde İdari Yargı teşkilatlanması yoktur. O yüzden çok ücra yerlerde bulunmayabilirsiniz. Genellikle her bölgenin merkezi sayılan illerde İdare Mahkemesi, ondan daha da seyrek sayıda Bölge İdare Mahkemeleri kurulur. Sizler de buralarda görev yapabilirsiniz. Şu an ülkemizde 2'si faal olmayan ancak faaliyete geçecek olan 47 İdare Mahkemesi, 25 adet Bölge İdare Mahkemesi bulunmaktadır.

Hâkim’in Görevleri;
İYUK' tan aşina olduğunuz üzere idare mahkemesinde belli şartlar gerçekleşmeden veyahut da gereklilik doğmadan duruşma yapılmaz. Bu işinizin %80'i dosya üzerinde yürüyecek demektir. O yüzden okumayı, düşünmeyi ve öyle hüküm vermeyi seven bir yapınız olmalı. Yoksa sizin için sıkıcı bir meslek halini alabilir. Bunu göz önünde bulundurarak çalışmalısınız. Ayrıca en oynak mevzuatlarımızdan birisi olan İdari Yargı mevzuatı sık sık yeni düzenlemeleri okumanızı da gerektirecektir. İlgili olduğu mevzuat yelpazesi de çok geniş olduğundan ciddi bir mevzuat hâkimiyetine sahip olmanız gereklidir. İhale mevzuatı, DMK, PVSK gibi birçok mevzuat alakalı olacağınız mevzuatların başında gelmektedir. O yüzden hakkını verebilmek için çalışkan olmanız gereken bir meslektir. Ek olarak İdari Yargı'da vereceğiniz kararlar Adli Yargı'ya göre daha çok vebal ve sorumluluk gerektirmektedir. Çünkü Sizin vereceğiniz bir idari karar toplumdaki tüm muhataplarına etki edecektir. Olası bir yanlış kararla çok insanı olumsuz etkileyebilirsiniz. Bu noktada çok hassas ve adalet duygusu yüksek bir birey olmak zorundasınız. Adalet ile İntikam çizgisinden aşağı düşmemek için çok uğraşacak bir nevi manevi bir akrobat halini alacaksınız. Tüm bu zorlukları göz önüne almadan mesleği hayal etmek anlamsız olacaktır.

Mesleğin Özlük Hakları; Arkadaşlar bildiğiniz üzere hâkimlik mesleği en yüksek özlük haklarına sahip mesleklerden birisidir. Mesleğe girdikten sonra adaylık sürecinde 3800 TL civarı bir maaş ile başlarsınız. Bu süreç tamamlandığında ve sınavı verdiğiniz takdirde; 7200 ek gösterge ile 6000 TL civarında maaş almaya başlarsınız. Ayrıca ANAYASAL Hâkimlik Teminatına sahip olursunuz. 2 senede bir derece alır hızlı bir şekilde basamakları tırmanırsınız.

Ek imkânlar;
İdari hâkimlikte bulunduğunuz 5 seneyi doldurduğunuz zaman Yüksek Yargı'ya tetkik hâkimi olarak atanabilir, mesleki ilişkileriniz, i bu biçimde geliştirebilirsiniz. Bakanlıkta idari görevler alarak Hâkimlik Özlük haklarına tâbi olarak idari basamakları hızlıca tırmanma şansına sahip olabilirsiniz. (Bkz: Sayın Müsteşar Kenan İPEK, Hâkimlik mesleğinden gelen bir Müsteşardır.)İlerde Yüksek Yargı üyeliği kapısı da meslekte kendinizi yetiştirmenize ve ilişkilerinize bağlı olarak açık olacaktır. Kariyer olanakları tartışılmaz bir meslektir idari hâkimlik. Gittiğiniz hemen her ilde bulunan Hâkim Evleri'nden ve Adalet Lojmanlarından faydalanabilirsiniz. Ayrıca mesleğin riskine bağlı olarak Silah bulundurma/taşıma ruhsatlarında ciddi kolaylıklar sunulacaktır.